قال الامام ابوجعفر محمد بن علی الباقر علیه السلام: انما يداق الله العباد في الحساب يوم القيامة علي قدر ما اتاهم من العقول في الدنيا. خدا در روز قيامت نسبت به حساب بندگانش به اندازه عقلي كه در دنيا به آنها داده است باريك بيني مي كند. غررالحكم جلد2 - حديث3260 – خاتمةالمستدرك ميرزاحسين نوري- ج1 ص47. معاني الاخبار شيخ صدوق ص 2.

  • 16
  • 1636
  • 42745
  • 115492
  • بازدید روز :
  • بازدید ماه :
  • بازدید سال :
  • بازدید کل :
اخبار

عدم تعارض روایات و خطب توحیدی نهج البلاغه درباره راسخان در علم

آیت الله سیدان با تأکید بر این که ذات خداوند از همه مدرکات انسانی به دور است و درک نخواهد شد، فرمودند: روایات فراوان که در آن اشاره شده، راسخون در علم، ائمه اطهار(علیهم السلام) هستند و همه محکمات و متشابهات را می دانند، تناقضی با نهی از تفکر در ذات خداوند ندارد.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی آیت الله سیدجعفر سیدان، استاد سطح عالی حوزه علمیه خراسان، در درس شرح خطب توحیدی نهج البلاغه با اشاره به خطبه91 فرمودند: انسان باید آن مقدار که از ناحیه شریعت تکلیف شده است، کسب اطلاع، تعمق و تفکر کند اما آن چه را که تأکیدی از قرآن و حدیث در آن وجود ندارد، به خداوند وابگذارد.
ایشان با بیان اینکه خداوند چنین حالت تسلیمی را رسوخ در علم نامیده و اعتراف راسخان در علم به جهل از تفسیر برخی آیات متشابه را مدح کرده است، افزودند: از بزرگترین حقوق خداوند بر ما این است که در آنچه نسبت به خدا نمی دانیم، ورود نکنیم.
آیت الله سیدان ادامه دادند: از خطبه 91 نهج البلاغه استفاده می شود که تعمق در معارف توحیدی و فرورفتن بسیار در آن مسائل نه تنها ممدوح نیست بلکه مذمت شده است اما ظاهر این خطبه با روایات فراوانی که در آن اشاره شده، راسخون در علم، ائمه اطهار(علیهم السلام) هستند و همه محکمات و متشابهات را می دانند، تناقض دارد.
استاد سطح خارج حوزه علمیه خراسان اظهار کردند: برای حل این تعارض، یک نظر این است که چون روایات، فراوان و واضح است باید از خطبه صرف نظر کرد و نظر دوم این است که چرا خطبه با روایات همسو نیست.
ایشان با اشاره به آیه هفتم سوره آل عمران فرمودند: یک اصل از اصولی که در رابطه با این آیه باید در نظر بگیریم این است که تناقض فوق به گونه ای باید جمع شود که دو اصل راسخون در علم بودن پیامبر(صلی الله علیه و آله) و ائمه اطهار(علیهم السلام) و آگاهی آنان از محکم و متشابه قرآن رعایت شود.
آیت الله سیدان با اشاره به عبارتی از تفسیر مواهب الرحمن در تبیین آیه 7 آل عمران، افزودند: آن ها که در دلشان مرضی است، متشابه را تبلیغ می کنند و دوست دارند با این تناقضات ظاهری فتنه درست کنند و تأویلی را که مطابق آرا ونفع خودشان باشد قبول دارند در حالی که آیه می فرماید صرفا راسخان در علم یعنی اهل بیت(علیهم السلام) تأویل را می دانند.
ایشان اضافه کردند: در خطبه آمده است خداوند راسخان در علم را به عدم علمشان به تفسیر برخی مطالب مدح کرده است؛ منظور از عدم علم در این جا، علم به مطالبی است که از پیامبر(صلی الله علیه و آله) گرفته اند و چون برخی مطالب را خداوند حتی به پیامبر(صلی الله علیه و آله) هم نفرموده و به خودش اختصاص دارد از این رو اهل بیت(علیهم السلام) سعی نکردند در این مسائل ورود کنند و به آن ها ایمان داشتند.
استاد سطح عالی حوزه با تأکید بر این که ذات خداوند از همه مدرکات انسانی به دور است و درک نخواهد شد، خاطرنشان کردند: نهی از جستجو درباره علوم مختص خداوند، یک نهی همگانی است یعنی نه فقط کسانی که آگاه به علوم عقلی نیستند بلکه همه تفکرات مبرا از وساوس و قدرت تعقل قوی را هم شامل می شود.